W programach często potrzebujemy wykonywać obliczenia — dodawanie, odejmowanie, mnożenie i dzielenie. Python udostępnia proste operatory, które pozwalają robić to bezpośrednio w kodzie lub korzystając ze zmiennych.
Podstawowe operatory
- Dodawanie:
+ - Odejmowanie:
- - Mnożenie:
* - Dzielenie:
/(zwraca liczbę zmiennoprzecinkową, tzn. z częścią dziesiętną) - Reszta z dzielenia:
%(modulo) - Dzielenie całkowite (bez części dziesiętnej):
//
Krótka wyjaśniająca przykładowa sekcja z kodem
Możesz wpisać działania bezpośrednio w funkcji print(), żeby zobaczyć wynik:
print(2 + 3) # dodawanie
print(10 - 4) # odejmowanie
print(3 * 5) # mnożenie
print(8 / 2) # dzielenie (zwraca liczbę zmiennoprzecinkową)Jeśli uruchomisz powyższy kod, Python obliczy wartości i wyświetli je. Zauważ, że wynik dzielenia używając / może mieć część dziesiętną, nawet gdy obie liczby są całkowite (np. 7 / 2).
Przykład: reszta z dzielenia
# Operator modulo (%) zwraca resztę z dzielenia:
print(10 % 3) # reszta z dzielenia 10 przez 3Operator % jest przydatny np. kiedy chcemy sprawdzić, czy liczba jest parzysta (n % 2 == 0) lub podzielna przez inną.
Inne przydatne rzeczy
- Dzielenie całkowite
//— zwraca tylko część całkowitą wyniku (bez reszty), np.7 // 2. - Priorytet działań — działa tak jak w matematyce: najpierw mnożenie i dzielenie, potem dodawanie i odejmowanie. Możesz użyć nawiasów
(), żeby wymusić kolejność:(2 + 3) * 4. - Typy liczb — w Pythonie mamy liczby całkowite (int) i zmiennoprzecinkowe (float). Wynik działania może zmienić typ (np.
5 / 2daje float).
Przykłady z użyciem zmiennych
# Przechowujemy liczby w zmiennych i używamy operatorów:
a = 8
b = 3
# Podstawowe operacje:
print(a + b) # dodawanie
print(a - b) # odejmowanie
print(a * b) # mnożenie
print(a / b) # dzielenie (wynik może być float)
print(a % b) # reszta z dzieleniaKorzystanie ze zmiennych jest przydatne, gdy te same wartości wykorzystujemy w wielu miejscach programu albo gdy wartość ma sens w kontekście (np. dlugosc, szerokosc zamiast a, b).
Krok po kroku: jak obliczyć pole prostokąta w programie
- Zdefiniuj dwie zmienne, np.
dlugosciszerokosc, i przypisz im wartości (liczby). - Pomnóż te zmienne (
dlugosc * szerokosc), aby otrzymać pole. - Wyświetl wynik za pomocą
print().
# Przykład kroków (nie podajemy gotowego wyniku tutaj)
dlugosc = 5
szerokosc = 7
pole = dlugosc * szerokosc
print(pole) # sprawdź wynik w konsoliWyjaśnienia i wskazówki dla ucznia
- Jeśli chcesz zobaczyć typ wyniku, możesz użyć
type(), np.print(type(8 / 2)). - Gdy potrzebujesz wyniku jako liczby całkowitej (bez części dziesiętnej), użyj
//lub rzutowania:int(8 / 3)(uwaga: rzutowanie obcina część dziesiętną). - Używaj czytelnych nazw zmiennych — łatwiej zrozumieć program.
Zadania do wykonania (samodzielnie)
- Oblicz i wyświetl w programie:
7 + 5,10 - 2,4 * 6oraz9 / 3. Podpowiedź: użyjprint()dla każdego działania, uruchom program i sprawdź wyniki. - Stwórz zmienne
a = 8ib = 3i wyświetl wynik operacjia % b(resztę z dzielenia). Podpowiedź: wypiszprint(a % b)i zastanów się, co oznacza reszta z dzielenia. - Oblicz pole prostokąta: zadeklaruj zmienne
a = 5ib = 7(długości boków) i wypisz wynika * b. Podpowiedź: pomnóż dwie zmienne i wynik przypisz do nowej zmiennej, którą potem wypiszesz.
Jeżeli chcesz, sprawdź swoje rozwiązania uruchamiając program. Jeżeli coś nie działa — opisz, co zrobiłeś i jaki błąd widzisz, a pomogę krok po kroku sprawdzić przyczynę i podpowiem, co poprawić.